Landschapsbiografie Kampina en Oisterwijkse Bossen en Vennen

Kampina en Oisterwijkse Bossen en VennenDit terrein hoort tot de grootste, mooiste en meest bezochte natuurgebieden van Natuurmonumenten, met hoge natuurwaarden. De natuurwaarden zijn zeer hoog en divers en dat geldt ook voor de landschapswaarden. Overal zijn de sporen van menselijk ingrijpen te vinden die sterk samenhangen met de hooggewaardeerde natuur. Voorbeelden zijn het verdwenen landbouwgehucht Balsvoort, met zijn akkers en boomgaarden; het stroomdal van de meanderende Beerze, met zijn wallen en beemden; de Huisvennen, die vanaf de Middeleeuwen ontstonden door turfwinning; Huize Kampina, met zijn dreven en ‘sterrenbos’; en de Oisterwijkse vennen en dennenbossen, die het gebied al sinds het eind van de negentiende eeuw aantrekkelijk maakten voor toeristen.
Ook de recente geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog en het eigen natuurbeheer van Natuurmonumenten hebben hun sporen nagelaten.

Overland beschreef de landschapshistorie in een biografisch onderdeel en bracht de cultuurhistorische en landschappelijke waarden van het gebied in kaart. Bij het onderzoek deden we opmerkelijke vondsten, zoals de ringsloot rondom het gebied van de Huisvennen, die samenvalt met de middeleeuwse grenzen van de gemeijnt, het bijzondere wallen- en slotenpatroon van Smalbroeken, (het overstromingsgebied van de Beerze), dat samenhangt met het vroegere waterbeheer, of de verbindingssloten tussen de Oisterwijkse Vennen die te maken hebben met vroegere vervening en later met visserij.
Overland onderzocht de mogelijkheid van vloeiweidesystemen in het dal van de Beerze en gaf suggesties voor inrichting en beheer. Natuurmonumenten gebruikte de gegevens bij het opstellen van haar nieuwe beheersvisie.

Historisch landschappelijk onderzoek Kampina en Oisterwijkse vennen en bossen